Z głębokim żalem zawiadamiamy, że 13 sierpnia 2026 roku zmarła Ewa Zawistowska – wnuczka Władysława Broniewskiego, dziennikarka, poetka, autorka książki Dziadek Władek. O Broniewskim, Ance i rodzinie oraz honorowy gość Muzeum Literatury.
Ewa Zawistowska była jedyną wnuczką Władysława Broniewskiego. Urodziła się w 1948 roku jako córka Joanny „Anki” Broniewskiej-Kozickiej, ukochanej córki poety, i Stefana Kozickiego. Jej matka, reżyserka filmów dokumentalnych, zmarła tragicznie w 1954 roku, mając zaledwie 24 lata. Ewa miała wówczas niespełna sześć lat. Po śmierci matki wychowywała się u swojej babki Janiny Broniewskiej, pierwszej żony poety.
Śmierć Anki na zawsze naznaczyła życie jej córki, wpłynęła na losy całej rodziny Broniewskich. Władysław Broniewski po śmierci córki stworzył cykl siedemnastu wierszy Anka, należący do najbardziej przejmujących utworów w jego dorobku. Dla Ewy pamięć o matce przez lata była przede wszystkim pamięcią o nieobecności. Jak pisała w swojej książce: „Nie mogłam poradzić sobie z bólem. Zapomniałam mamę jako mamę. Została postać literacka Anka”.
Po latach Ewa Zawistowska podjęła próbę odzyskania tej osobistej pamięci. Po śmierci Janiny Broniewskiej przejęła rodzinne archiwum przechowywane w dwóch skrzyniach. Znajdowały się w nim listy, fotografie, dokumenty oraz pamiątki związane z rodziną. Po wielu latach zdecydowała się otworzyć skrzynie i zmierzyć z ich zawartością. Z odnalezionych materiałów powstała książka Dziadek Władek. O Broniewskim, Ance i rodzinie, wydana w 2019 roku.
Książka była czymś więcej niż rodzinną biografią. Z niepublikowanej wcześniej korespondencji, fotografii i dokumentów Ewa Zawistowska odtworzyła historię najbliższych sobie osób – Władysława Broniewskiego, Anki, Janiny Broniewskiej, Majki Pijanowskiej i pozostałych członków rodziny. Szczególne miejsce zajmują w niej listy poety do córki, ukazujące Broniewskiego nie jako autora wierszy ze szkolnych podręczników, lecz jako ojca, dziadka i człowieka uwikłanego w skomplikowane relacje rodzinne i historię XX wieku.
Ewa Zawistowska przez wiele lat dzieliła w swojej pamięci postać dziadka na „prywatnego” Władka i „oficjalnego” Władysława Broniewskiego. Wielokrotnie wspominała, że jako dziecko nie chciała wyróżniać się w szkole z powodu rodzinnego nazwiska. Z czasem jednak właśnie osobista pamięć o dziadku i matce stała się jednym z ważniejszych tematów jej twórczości.
Jej związki z Muzeum Władysława Broniewskiego miały szczególny charakter. W domu przy ul. Jarosława Dąbrowskiego, dziś siedzibie oddziału Muzeum Literatury, Ewa jako dziecko odwiedzała dziadka. Jedną z najważniejszych pamiątek z tamtego okresu była dla niej turecka fajka Broniewskiego, którą jako dziecko bawiła się podczas wizyt w domu poety. Fajka ta do dziś znajduje się w zbiorach Muzeum.
W 2023 roku Muzeum Literatury opublikowało nieznany wcześniej zapis rozmowy z Ewą Zawistowską, w której opowiadała o domu dziadka, rodzinnych pamiątkach i relacjach z dziadkiem.
Odeszła osoba, która przez całe swoje życie niosła pamięć o rodzinie Broniewskich. Przyjaciel i stały gość Naszego Muzeum.
Rodzinie i Bliskim Ewy Zawistowskiej składamy wyrazy głębokiego współczucia.
